Ruïne, hoofd- en voorburcht Schaesberg - Schaesberg

  • Informatie
  • Gegevens
  • Documentatie
  • Media
  • Domein

Naam:

Schaesberg

Adres:

Kasteelweg 3, Schaesberg

Website:

www.slotschaesberg.nl

Informatie:

www.slotschaesberg.nl

Bezoek mogelijkheden:

Nee

Omschrijving:

(RDMZ, voorlopige lijst) Bouwval van het hoofdgebouw, 1571-XVII A, in Maaslandse Renaissance.

Bouwtype:

Ruïne, hoofd- en voorburcht

Typologie:

Onbekend, moated site

Huidig gebruik:

(ruïne), de grachten worden verpacht aan een visvereniging.

Adres:

Kasteelweg 3

Plaats:

Schaesberg

Gemeente:

Landgraaf

Rijksmonument:

23833

Omvang monument:

Ruïne en kasteelhoeve

Documentatie:

  • Rijksdienst voor de Monumentenzorg, Dossier Schaesberg, kasteel Schaesberg, 1918-1979, Zeist, Documentatie historische buitenplaatsen.
  • Rijksdienst voor de Monumentenzorg, Dossier Schaesberg, hoeve van kasteel Schaesberg, 1949-1969, Zeist, Documentatie historische buitenplaatsen.
  • TU te Delft, Werkverband Restauratie, Interne rapporten, kasteel Schaesberg; 1976 en 1984 / 85.

Literatuur:

  • Anoniem, 'Jammer (Verval en ondergang van het kasteel Schaesberg)' in: Ons Heem, (1965), p. 98.
  • Beckers, W., 'Opgraving kasteel Schaesberg' in: Bulletin Oudheidkundig Cultuurhistorisch Genootschap Landgraaf, 8(1992)1, p. 66-68.
  • Beckers, W., 'Kasteel Schaesberg' in: Jaarboek Oudheikundig Cultuurhistorisch Genootschap Landgraaf jaarboek, 1991, p. 92-98.
  • Crassier, Louis baron de, Dictionnaire historique du Limbourg néerlandais de la période féodale à nos jours, Maastricht, Van Aelst, opnieuw gepagineerde overdruk uit Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Limbourg 1930-1937, p. 438.
  • Franck, J., Oud Schaesberg, z.p. (Voerendaal bij uitgever Schrijen-Lippertz), z.j. (1990), 112 p.
  • Hupperetz, W., B. Olde Meierink en R. Rommes (red.), Kastelen in Limburg. Burchten en landhuizen (1000-1800), Utrecht, Matrijs, 2006, pp. 440-443.
  • Habets, J., 'De leenen van Valkenburg' in: Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Duché de Limbourg, 21(1884), p. 337-338.
  • Hommerich, L.E.M.A. van, 'Schaesberg in het licht der historie' in: Land van Herle, 18(1968), p. 52 en 120.
  • Jongen, J.J., (Geschiedenis van) Schaesberg, 1700-1950, Schaesberg, Gedenkboek ter gelegenheid van het 250 jaar bestaan der parochie, uitg. door Comité Kath. Schaesberg, 1950, p. 21-40.
  • Kransberg, D. en H. Mils, Kastelengids van Nederland; Middeleeuwen, Haarlem, 1979, p. 245-246.
  • Krüll, W.J., Bibliografie van de geschiedenis van de Zuid-Limburgse kastelen en landhuizen, Heerlen, 1982, nummer 40.
  • Mulken, W. van, Inventaris van de archieven der Gemeente Schaesberg, 1676-1910, Maastricht, Provinciale Inspectie der Archieven in Limburg, 1993, 132 p.
  • Peters, L., Geschichte des Geschlechtes von Schaesberg bis zur Mediatisierung. Ein Beitrag zur Erforschung der interterritorialen Verflechtungen des rhein-maaslaendischen Adels, herausgabe von Johannes von Schaesberg - Nettetal, 1990, 308 p. (Fotomechanische herdr. van de uitg. Assen, Van Gorcum / Prakke & Prakke, 1972 - Maaslandse monografieën 16 - en Kempen, Kreis Kempen-Krefeld, 1972 - Schriftenreihe des Kreises Kempen-Krefeld 24 -.
  • Peters, P., 'Kastelen en leengoederen in Heerlen' in: Heerlen als mijn- en industriestad, (1933-1934), p. 24.
  • De Provincie Limburg (2 delen), Deel VII in Voorlopige Lijst der Nederlandsche Monumenten van Geschiedenis en Kunst, Den Haag, 1926, p. 406.
  • Ramakers, E.P.M., 'Pastoraal in Schaesberg in de zeventiende eeuw' in: Land van Herle, 33(1983), p. 4-16, 25-39, 62 e.v.
  • Schulte, A.G. (red.), Ruïnes in Nederland, Zwolle / Zeist, Waanders / RDMZ, 1997, p. 202-204.
  • Smeets, P.J., Schaesberg in oude ansichten, Zaltbommel, Europese Bibliotheek i.s.m. Historische Kring Schaesberg, 1975, 75 p.
  • Tode, E., Chronik der Retersbeck-Schaesberg, Goerlitz, verlag Starke, 1918, 256 p.
  • Toussaint, A.J., Limburg ons heem, Lutterade, Fonds voor Heemkunde, 1940, 84 p.
  • Verzijl, J., 'Limburgsche kasteelen: Het kasteel Schaesberg en zijn bewoners' in: De Nedermaas, 11(1933 / 34)8, p. 136-139.

Afbeeldingen Beeldbank RCE

U kunt foto's van dit monument toevoegen op Wikimedia Commons o.v.v. rijksmonumentnr. 23833

De ruïne van kasteel Schaesberg is gelegen aan de Slotweg ten noordwesten van het gelijknamige dorp Schaesberg, dat in de negentiende eeuw is ontstaan door de samenvoeging van de dorpen Lichtenberg en Scheydt. Het kasteel ligt in het dal van de Caumerbeek en heeft de naam gegeven aan het dorp. De ruïne van het kasteel maakt sinds de jaren zeventig van de twintigste eeuw deel uit van het 'stedelijke groen'.

Op de funderingen van het oude kasteel bouwde Johan van Schaesberg rond 1570 een groot nieuw kasteel omgeven door grachten. Oude vijvers die ten noorden hiervan lagen doen vermoeden dat op deze plek wellicht een nog ouder kasteel heeft gestaan.

In 1650 werd het slot door Johan Frederik van Schaesberg aanzienlijk uitgebreid.

De binnenplaats van de voorburcht was aan de zijde van het herenhuis (zuidzijde) ommuurd. Hier bevonden zich twee bruggen over de tussenliggende gracht: aan de oostzijde de brug naar het herenhuis en aan de westzijde de brug naar de tuinen.

Vanaf 1733 was het kasteel niet meer regelmatig bewoond en raakte het door gebrek aan onderhoud, en in de twintigste eeuw als gevolg van mijnschade in verval. Er zijn thans alleen enkele muurrestanten overgebleven van de zuidoostelijke toren en gedeeltes van de westvleugel van het herenhuis. De voorburcht bleef nog wel lange tijd intact, maar na een grote brand in 1965 besloot de gemeente deze af te breken. In 1977 werd de ruïne geconsolideerd en de fundering hersteld. De fundamenten en kademuren van de voorburcht werden in de jaren tachtig opgemetseld.

Nu nog te zien:



Context:

-Gelegen in het dal van de Caumerbeek