Herenhuis; buitenplaats Hillenraad - Swalmen

  • Informatie
  • Gegevens
  • Documentatie
  • Media
  • Domein

Naam:

Hillenraad

Alternatieve benaming(en):

Hillenraedt, Hillenrade

Adres:

Hillenraederlaan 12, Swalmen

Bezoek mogelijkheden:

Nee

Omschrijving:

(RCE) Hoofdgebouw. Uit en om een laat-middeleeuwse kern in de 17de en 18de eeuw ontstaan omgracht vierkant edelmanshuis met drie uitstekende vleugels (twee aan de uiteinden aan de voorzijde en een in het midden aan de achterzijde) en vier torenachtige hoekpaviljoens, welk geheel in 1767 zijn huidige vorm kreeg.

Bakstenen gebouw, gedekt door een gecompliceerd stelsel van schilddaken met dakkapellen en bakstenen schoorstenen met natuurstenen banden en smeedijzeren bekroningen; de hoekpaviljoens zijn voorzien van ingesnoerde torenspitsen, bekroond door achtkante gesloten lantarens met klokvormige beëindigingen.

Van de door een omlopende natuurstenen lijst met kleine consoles afgesloten gevels, die alle zijn voorzien van getoogde vensters in natuurstenen omlijstingen met uitspringende sluitstenen, wordt de voorgevel in het midden bekroond door een natuurstenen fronton dat in reliëf het gecombineerde wapen van het 17de-eeuwse echtpaar Schenk van Nijdeggen-d'Oyenbrugge bevat, en in monochroom schilderwerk de figuren van Zeus en Poseidon en een lint met het opschrift DoMIne hInC fVLgVra qVaeso repeLLas, dat het chronogram 1767 oplevert. Boven het fronton is een met het hoofddak verbonden uurwerkkast onder gebogen dakje aangebracht met aan de voorzijde een ten dele voor het fronton geplaatste vierkante wijzerplaat met het jaartal 1737, waarboven een venstertje en een slagklokje.

Tussen de haaks op de voorgevel staande zijvleugels strekt zich een op een deel van het souterrain rustend, in natuursteen bestraat bordes uit, toegankelijk via twee trappen die van het niveau van de brug over de binnengracht naar dat van de hoofdverdieping leiden. De bakstenen steunmuren van de trappen en het bordes worden bekroond door natuurstenen balustrades, waarop twee smeedijzeren lantarens (mogelijk omstreeks 1910). Naar het souterrain geeft een rondbogige deur toegang, gevat in een natuurstenen omlijsting. Op het bordes geeft de hoofddeur toegang tot de hoofdverdieping; deze deur is gevat in een natuurstenen omlijsting waarop een topgevelvormig opzetstuk met ovaal venster, geflankeerd door twee siervazen waaruit vlammen opstijgen.

Inwendig Lodewijk XV-schoorsteenmantels en -boezems, stucplafonds; in de ingangshal een trap in drie gedeelten en in de feestzaal behalve schoorsteen en plafond, eiken betimmeringen en een in figuren gelegde parketvloer.

Bouwtype:

Herenhuis; buitenplaats

Typologie:

Herenhuis; buitenplaats

Huidig gebruik:

Bewoond

Adres:

Hillenraederlaan 12

Plaats:

Swalmen

Gemeente:

Roermond

Rijksmonument:

339679;339684;339723;339730;339742;339748;339753;339758;339763;339768;339774;339779;339784;339796;339797;339809;339814;339821;339826

Omvang monument:

Hoofdgebouw, tuin- en parkaanleg, stuw met palen, brug over de buitengracht, bijgebouwen, walmuren, twee banken, muurtje met tuinornament, brug met wapenleeuwenover de binnengracht, doorgang naar de siertuin, bakustrades met wapenleeuwen, bedrijfsgebouwtj

Documentatie:

  • Ingenieurs 'Oranjewoud' BV, Beheersplan historische tuinen en het park van landgoed Hillenraad, periode 1983-1993, z.p., 1983
  • Mulken, W. van, Inventaris van de archieven der gemeente Swalmen, Maastricht, Inspectie der Gemeente- en Waterschapsarchieven in Limburg, 1966, 348 p.
  • Mulken, W. van, Inventaris van de archieven der gemeente Swalmen 1624 (1275) - 1939, Maastricht, Provinciale Inspectie der Archieven in Limburg, 1990, 309 p.
  • W. Luys, Nogmaals een oude toren van kasteel Hillenraedt, in: Jaarboek Maas- en Swalmdal 11 (1991), pp. 131-133

Literatuur:

  • Alers, J. (samenst), Kasteel Hillenraad, z.p. (Swalmen), M.H.V.S., 1992, 12 p.
  • Anoniem, 'Restauratienieuws' in: Nieuws-bulletin van de Kon. Ned. Oudheidkundige Bond, 1949, p. 176 en 1952, p. 28.
  • Anoniem, Hillenraad, beheersplan 1992-2002, Elburg, Stichting tot Behoud van Particuliere Historische Buitenplaatsen, 1993.
  • Beurden, A.F. van, 'Hillenrade, Swalmen en Asselt' in: Limburg's Jaarboek, 30(1924), p. 3-14.
  • Beurden, A.F. van, 'Bleyenbeek bij Afferden en Hillenrade bij Swalmen' in: Limburg's Jaarboek, 31(1925), p. 159-164.
  • Crassier, Louis baron de, Dictionnaire historique du Limbourg néerlandais de la période féodale à nos jours, Maastricht, Van Aelst, opnieuw gepagineerde overdruk uit Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Limbourg 1930-1937, p. 496.
  • Ferber, H., Geschichte der Familie Schenk von Nydeggen, insbesondere des Kriegsobristen Martin Schenk von Nydeggen, mit geschichtlichen Nachrichten ueber Afferden, Blyenbeck, Hillenrath, Swalmen Und Asselt, Arssen, Gribbenforst, Walbeck, Geystern, Heyen u.a. Güter ...., Köln und NeuB, Schann, 1860, 321 p.
  • Flament, A.J.A., 'Kasteel Hillenrade te Swalmen' in: Buiten, 8(1914), p. 368-371 en 380-382, 12(1918), p. 564.
  • Geraedts, W., Swalmen in oude ansichten, Zaltbommel, Europese Bibliotheek, 1972, 38 p.
  • Hupperetz, W., B. Olde Meierink en R. Rommes (red.), Kastelen in Limburg. Burchten en landhuizen (1000-1800), Utrecht, Matrijs, 2006, p. 185.
  • Haan, W.F.H. de, 'Het kasteel Hillenraad' in: Heemschut, (1939), p. 81.
  • Janssen de Limpens, K.J.Th., Leen- en laathoven in de Maaslandse territoria vóór 1795, (Werken uitgegeven door Limburgs Geschied- en Oudheidkundig Genootschap, nr. 6) Maastricht, 1974, p. 166 en 180 (nrs. 945 en 1038).
  • Jongsma, H. & A. Loosjes, Kasteelen, buitenplaatsen, tuinen en parken van Nederland, 3 delen, Amsterdam, Scheltema & Holkema, 1912-1922, deel 2, p. 24.
  • Linssen, J., 'Een oude toren van kasteel Hillenraad (te Swalmen)' in: De Maasgouw, 80(1961), p. 139-140.
  • Linssen, D., H. Rottier en H. Salden, Limburgse kastelen in vogelvlucht, z.p. (Heerlen / Genk), 1980, p. 54-55.
  • De Nerèe tot Babberich, 'Hillenraad' in: Limburg's Jaarboek, 30(1924), p. 15-43.
  • De Provincie Limburg (2 delen), Deel VII in Voorlopige Lijst der Nederlandsche Monumenten van Geschiedenis en Kunst, Den Haag, 1926, p. 574.
  • Ramakers, A.E.L., Honderd eeuwen Swalmen, Swalmen, Commissie 'Honderd Eeuwen Swalmen', 1977, 323 p.
  • Renaud, J.G.N., 'Middeleeuwse kastelen in Limburg' in: Bulletin Koninklijke Nederlandse Oudheidkundige Bond, 6de serie, 14(1961), p. 109-140.
  • Rijksdienst voor de Monumentenzorg, Dossier Hillenraad, Zeist, Documentatie historische buitenplaatsen.
  • Salden, H., Mededeling in: Kastelen in Limburg / Kastelendag, 1987, Venlo / Arcen.
  • Sassen, D., 'Limburgsche kasteelen. Het slot Hillenraad' in: De Nedermaas, 5(1927 / 28)9, p. 104-107.
  • Sassen, D., Asselt, zijn kerk, zijn museum en het slot Hillenraad, Maastricht, Goffin, 1928, 56 p.
  • Timmers, J.J.M., 'Van renaissance tot romantiek' in: Synthese: twaalf facetten van cultuur en natuur in Zuid-Limburg, p. 211-247.
  • Tromp, H.M.J. & T. Henri-Buitenhuis (red.), Historische buitenplaatsen in particulier bezit, Utrecht, Het Spectrum, 1991, p. 236.
  • Tromp, H.M.J., Private Country Houses in the Netherlands, Zwolle / Zeist, Waanders / RDMZ, 1997, p. 279-280.
U kunt foto's van dit monument toevoegen op Wikimedia Commons o.v.v. rijksmonumentnr. 339679;339684;339723;339730;339742;339748;339753;339758;339763;339768;339774;339779;339784;339796;339797;339809;339814;339821;339826

Kasteel Hillenraad ligt ten oosten van het dorp Swalmen, in dezelfde oude Maasbedding als het huis Zuidewijk Spick. De hoofdburcht ligt in het midden van de bedding, terwijl de voorburcht aan de oostzijde is gesitueerd. Een haaks op het dal lopende laan geeft nu toegang tot het aan drie zijden met bebouwing omgeven voorplein. De hoofdburcht en de voorburcht maken deel uit van een rechthoekige geometrische aanleg. Het tweede element van de naam, '-raad' of '-raed', verwijst naar de ontginning van bos of bosachtig terrein.

Nu nog te zien:



Context:

Gelegen in een oude Maasbedding.